امام عسکری (ع) با تسلط به زبان های مختلف به هدایت امت و آماده کردن آنها برای غیبت پرداخت
سرویس فرهنگ و هنر - یک کارشناس مذهبی گفت: امام حسن عسکری (ع) به اذن خدا به زبان‌های مختلف مسلط بود تا ضمن هدایت امت آنها را برای دوران غیبت آماده کند.

به گزارش سرویس فرهنگ و هنر برخط نیوز به نقل از فارس - فردا ۸ ماه ربیع الاول برابر است با سالروز شهادت امام حسن عسکری (ع) است. امامی که در علوم مختلف زبانزد بود و حتی به زبان های گوناگون تسلط داشت و این گونه به هدایت امت می پرداخت. امام حسن عسکری (ع) یازدهمین امام شیعیان است، ایشان به مدت ۶ سال امامت شیعیان را بر عهده داشت. این امام عزیز فرزند امام هادی (ع) و پدر امام زمان (عج) است و شهادت ایشان سالروز آغاز امام حضرت مهدی (عج) نیز هست.

با توجه به ترکیب جمعیتی مذاهب در جامعه ای که اکثریت آن را اهل سنت تشکیل می دادند، و همچنین فشارهای عباسیان بر شیعیان، جامعه شیعه در تقیه به سر می برد. با این حال امام حسن عسکری (ع) نسبت به اداره امور شیعیان و گردآوری وجوهات اهتمام داشت و وکلایش را به سرزمین های مختلف می فرستاد. عثمان بن سعید، نخستین نایب خاص امام زمان (عج) از نمایندگان خاص امام حسن عسکری نیز به شمار می رفت و از برنامه های خاص امام حسن عسکری (ع) آماده کردن شیعیان برای دوران غیبت بود، همچنین صحبت از ظهور امام منجی و غیبت ایشان در دوران امام عسکری (ع) سبب نگرانی خلفای عباسی شد.

در مذهب امامیه آمدن امام منتظَر مشهور شده بود و خلیفه وقت که می دانست شیعیان انتظار آمدن او را می کشند در جستجوی فرزند امام عسکری (ع) بود و تلاش و کوشش بسیاری برای اطلاع یافتن از آن حضرت می کرد. به همین دلیل بود که امام عسکری (ع) ولادت فرزندش را مخفی کرد

شیخ مفید دوران امامت امام عسکری (ع) را روزگار سخت توصیف کرده است. وی معتقد است در مذهب امامیه آمدن امام منتظَر مشهور شده بود و خلیفه وقت که می دانست شیعیان انتظار آمدن او را می کشند در جستجوی فرزند امام عسکری (ع) بود و تلاش و کوشش بسیاری برای اطلاع یافتن از آن حضرت می کرد. به همین دلیل  که امام عسکری (ع) ولادت فرزندش را مخفی کرد.

مشهورترین لقب ایشان عسکری است زیرا به اقامت اجباری ایشان در سامرا اشاره دارد. امام در سامرا تحت مراقبت حکومت قرار داشت و برای فعالیت های خود با محدودیت روبه رو بود. امام حسن عسکری (ع) از طریق نمایندگان خود و نیز از راه نامه نگاری با شیعیان ارتباط داشت و همین تسلط امام به زبان های مختلف سبب برقراری بهتر ارتباط با امت شده بود.

برای آشنایی بیشتر با این امام همام دقایقی را با حجت الاسلام مجتبی عظیمی رادفر کارشناس مذهبی و پژوهشگر اهل بیت (ع) به گفت وگو نشستیم که در ادامه تقدیم می شود.

در ابتدا از امام عسکری و هجرت ایشان به سامرا بگویید.

امام حسن عسکری (ع)، یازدهمین امام شیعیان و پدر بزرگوار مهدی موعود (عج) در سال ۲۳۲ هجری به دنیا آمد. بعد از آنکه پدرشان امام هادی (ع) توسط متوکل عباسی به سامرا احضار شد، ایشان نیز به همراه پدر به آن شهر رفته و تا زمان شهادت در همانجا زیر نظر مأموران خلفای عباسی بود. حضرت بعد از امام هادی (ع) به مدت ۶ سال امامت امت اسلامی را به عهده داشت و در ۸ ربیع الاول سال ۲۶۰ قمری به دستور معتمد عباسی مسموم و در سن ۲۸ سالگی به شهادت رسید و در شهر سامراء کنار مزار پدرشان به خاک سپرده شد.

سخن گفتن امام حسن عسکری (ع) به زبان های مختلف

گفته می شود اقوام مختلفی که به دیدار امام می رفتند، امام با آنها با زبان خودشان سخن می گفتند، در این خصوص توضیح دهید.

معروف است که امام حسن عسکری (ع) به زبان های مختلف صحبت می کردند، ایشان با هندی ها به زبان هندی، با ترک ها به زبان ترکی و با ایرانی ها به زبان فارسی تکلم می کردند.

سؤالی که مطرح می شود این است که آیا امام حسن عسکری (ع) زبان های مختلف را نزد اساتید و اهل زبان آموخته بودند یا قدرت ایشان در تکلم با زبان های مختلف به اراده الهی و متصل به علم پرودگار است؟

نظریه اندیشمندان غربی در مورد توانایی امام حسن عسکری (ع)

دونالدسون مستشرق شیعه پژوه، در بیان زندگی امام حسن عسکری (ع) به این نکته اشاره کرده و می گوید: امام حسن عسکری (ع) در خردسالی قرآن و شریعت را آموخت و به مطالعه و علم آموزی پرداخت و حتی موفق شد چند زبان مانند فارسی، ترکی و هندی را هم بیاموزد.

از آن جا که دونالدسون و همفکرانش اعتقادی به علم الهی امامان معصوم ندارند، توانایی و تسلط امام را منتسب به آموختن در نزد دیگران می کنند و جالب اینجاست که فقط ادعا می کند که امام در کودکی زبان های مختلف را آموخت و دلیلی بر گفتار خود نمی آورد.

رد گفتار دولاندسون درباره امام حسن عسکری (ع)

آیا ادعای این مستشرق صحیح است؟

تسلط امام بر زبان های مختلف آن هم در عمر کوتاه ۲۸ ساله و در حالی که ایشان سال ها در شرایط حصر و حتی زندانی بودند نمی تواند حاصل کلاس های درس و تعلیم و تعلم باشد

گفتار دونالدسون صحیح نیست زیرا تسلط امام بر زبان های مختلف آن هم در عمر کوتاه ۲۸ ساله و در حالی که ایشان سال ها در شرایط حصر و حتی زندانی بودند نمی تواند حاصل کلاس های درس و تعلیم و تعلم باشد.همچنین کسی به شاگردی امام عسکری (ع) در نزد هیچ استادی اشاره نکرده و کسی نگفته امام این زبان را نزد فلان استاد آموخت.

آیا سند یا روایاتی بر تأیید این مدعا وجود دارد؟

روایاتی که در کتاب های شیعه هست توانایی امام بر تکلم به زبان های مختلف را از طرف خدا و علم الهی می داند. که به برخی از این روایات اشاره می کنیم.

در مجموعه سیره پژوهی اهل بیت (ع) آمده است: ابوحمزه خادم امام عسکری (ع) نقل می کند: «سَمِعْتُ أَبَا مُحَمَّدٍ ع غَیْرَ مَرَّةٍ یُکَلِّمُ غِلْمَانَهُ وَ غَیْرَهُمْ بِلُغَاتِهِمْ وَ فِیهِمْ رُومٌ وَ تُرْکٌ وَ صَقَالِبَةٌ فَتَعَجَّبْتُ مِنْ ذَلِکَ وَ قُلْتُ هَذَا وُلِدَ بِالْمَدِینَةِ وَ لَمْ یَظْهَرْ لِأَحَدٍ حَتَّى قَضَى أَبُو الْحَسَنِ وَ لَا رَآهُ أَحَدٌ فَکَیْفَ هَذَا أُحَدِّثُ بِهَذَا نَفْسِی فَأَقْبَلَ عَلَیَّ وَ قَالَ إِنَّ اللَّهَ بَیَّنَ حُجَّتَهُ مِنْ بَیْنِ سَائِرِ خَلْقِهِ وَ أَعْطَاهُ مَعْرِفَةَ کُلِّ شَیْ‏ءٍ فَهُوَ یَعْرِفُ اللُّغَاتِ وَ الْأَنْسَابَ وَ الْحَوَادِثَ وَ لَوْ لَا ذَلِکَ لَمْ یَکُنْ بَیْنَ الْحُجَّةِ وَ الْمَحْجُوجِ فَرْقٌ؛[2] غلامان امام حسن عسکری علیه السلام اهل سرزمین های مختلف بودند و در میان آنها رومی، ترک، و از اهالی صقالبه وجود داشت اما امام با آنان با زبان خودشان سخن می گفت. من همیشه شگفت زده می شدم و پیش خود می گفتم امام در مدینه متولد شده و تا هنگام وفات پدرش امام هادی (ع) نیز به سرزمین دیگری نرفته است. پس چگونه به زبان های گوناگون صحبت می کند. روزی در همین افکار غوطه ور بودم که امام حسن عسکری (ع) رو به من کرد و فرمود: خداوند حجت خودش را در میان سایر مخلوقاتش ممتاز ساخته و او را به هر چیز آگاه ساخته است. او به تمام زبان ها آگاه است و همه نسبت ها و حوادث را می داند. اگر حجّت خدا چنین موقعیتی را نداشت، میان او و مردم عادی که باید پیرو حجت باشند فرقی نبود.»

تعجب خادم امام حسن عسکری (ع) از تکلم ایشان به زبان های مختلف

خادم امام از توانایی ایشان از تکلم با زبان های مختلف تعجب می کند، چرا که امام فرصتی نداشته تا این همه زبان را بیاموزد. امام عسکری (ع) او را آگاه می کند که خداوند حجت خودش را در میان سایر مخلوقاتش ممتاز ساخته و او را به هر چیز آگاه ساخته است

البته این روایات با مضامین مشابه در کتاب های دیگر نیز نقل شده است اما آن چه قابل توجه است این است که این خادم از توانایی امام از تکلم با زبان های مختلف توسط امام عسکری (ع) تعجب می کند، چرا که امام فرصتی نداشته تا این همه زبان را بیاموزد پس توانایی ایشان از کجا ناشی شده است؟ امام عسکری (ع) او را آگاه می کند که خداوند حجت خودش را در میان سایر مخلوقاتش ممتاز ساخته و او را به هر چیز آگاه ساخته است و توانایی امام بر سخن گفتن به چند زبان وقتی به اراده خدا باشد چیز عجیبی نیست.

معصومین با علم الهی قدرت گفت وگو با زبان های مختلف و تسلط بر علوم را داشتند

در نقل های تاریخی موارد متعددی از تکلم امامان معصوم (ع) به زبان های دیگر نقل شده از جمله در بحار الانوار آمده است که معروف است که امام حسن عسکری (ع) به زبان فارسی، ترکی و هندی و... حرف می زدند. مستشرقان سعی دارند توانایی امام را منتسب به آموختن از دیگران بدانند، اما حقیقت آن است که حجت خدا و معصومین با علم الهی این قدرت را داشتند و امام عسکری (ع) نیز در دوران کوتاه و پر مشقت زندگی خود نمی توانست از طریق آموختن به این توانایی برسد.

منبع : خبرگزاری فارس

اخبار گوناگون در برخط نیوز