"چند تکلیفی" دانش آموزان در آموزش آنلاین و حواسی که متمرکز نیست
سرویس اجتماعی - یک روانشناس با اشاره به شروع سال تحصیلی جدید به صورت مجازی و تأکید بر این مطلب که با توجه به وجود "حواس پرت کُن‌ های" فراوان در آموزش مجازی نمی‌توان انتظار تمرکز کامل برای درس خواندن از دانش آموزان داشت، به والدین توصیه کرد که تا حد امکان چارچوب انضباطی کلاسهای حضوری را در کلاسهای آنلاین رعایت کنند.

به گزارش سرویس اجتماعی برخط نیوز به نقل از ایسنا - دکتر مژگان ناقل  با بیان اینکه آموزش آنلاین برای بچه ها حالت "چند تکلیفی" ایجاد کرده است، اظهار کرد: در شرایط فعلی آموزش آنلاین، معمولا بچه ها حالت "چند تکلیفی" دارند چراکه همزمان با حضور در کلاس آنلاین در گوشی و یا تب لت و لپ تاپ خود، گروه های مجازی دیگر در شبکه های اجتماعی را نیز چک می کنند و از سوی دیگر حواس پرت کن های زیادی نظیر ورود و خروج اعضا خانواده به داخل اتاق، صدای تلویزیونی که در اتاق دیگر است و... وجود دارد و در واقع محیط آموزش آنها شکل رسمی کلاس آماده یادگیری و بدون "حواس پرت کن ها" را ندارد و این باعث می شود بچه ها نتوانند بر روی تکلیف اصلی خود یعنی یادگیری متمرکز شوند.

این روانشناس معتقد است: انضباطی که در کلاسهای حضوری وجود داشت در کلاسهای مجازی وجود ندارد و این چند تکلیفی بودن دانش آموزان و در عین حال نبود تماس های چشمی و بازخوردی که معلم در کلاسهای حضوری از دانش آموزان می گرفت باعث می شود دانش آموزان نتوانند درگیری لازم با درس را در کلاسهای آنلاین داشته باشند.

وی ادامه داد: در کلاسهای حضوری، زبان بدن معلم و نوع نگاه کردن و در عین حال حضور سایر دانش آموزان باعث می شد بچه ها به اندازه کافی با دیدن تمرکز سایر دانش آموزان و ایجاد تماس چشمی با معلم، مشوق تحصیل و آموزش را از محیط دریافت کنند؛ اما در کلاسهای آنلاین این مشوق ها وجود ندارد، در نتیجه انگیزه برای یادگیری کاهش و بچه ها این کلاسهای آنلاین را جدی نمی گیرند.

نظمی که در کلاسهای حضوری خواه نا خواه رعایت می شد

ناقل با اشاره به نظم القاء شده به دانش آموزان در کلاسهای حضوری، یادآور شد: در آموزش حضوری بچه ها از همان ابتدای صبح منظم سر صف می ایستند و وجود آداب صبحگاهی و همخوانی کردن بچه ها با یکدیگر نوعی نظم را  به دانش آموزان القاء می کند. همین نظم القاء شده باعث می شود دانش آموزان با تمرکز بیشتری سر کلاس بنشینند و در عین حال معلم با ارتباط چشمی و بازخوردی که از دانش آموزان می گیرد متوجه می شود کدام دانش آموز حواسش پرت شده است. اینگونه دانش آموزان خواه ناخواه نظم را رعایت می کنند و این در حالی است که در کلاسهای آنلاین هیچ کدام از این مشوق ها وجود ندارد.

مشکلات "تمرکز و توجه" حین آموزش در پسران بیشتر از دختران است

به گفته این روانشناس، اگرچه نمی توان به طور ۱۰۰ درصد بیان کرد که حواس پرتی در حین آموزش در دختران بیشتر است یا پسران، اما معمولا مشکلات" تمرکز و توجه" در پسران بیشتر از دختران است، چراکه پسران "تکانشی تر" هستند و نشستن پای یک تکلیف برای مدت طولانی و داشتن انگیزه بالا برای انجام آن در پسرها کمتر است.

وی همچنین این را هم گفت که حواس پرتی دختران حین آموزش معمولا به صورت توجه به رفتارهای بزرگسالان یا تماشای انیمیشن محبوب و یا بازی های دخترانه بروز می کند اما این امر در پسران بیشتر به صورت استفاده از اپلیکیشن های محبوب و یا وب گردی بروز می کند.

ناقل در ادامه به بیان راهکارهایی برای جلوگیری از حواس پرتی دانش آموزان هنگام آموزش آنلاین پرداخت و تصریح کرد: والدین نباید این انتظار را داشته باشند که دانش آموزان حتما در کلاس های آنلاین همانند کلاسهای حضوری تمرکز کامل داشته باشند چراکه کاستی های آموزش آنلاین باعث کاهش تمرکز بچه ها شده و نمی توان از آنها انتظار نشستن طولانی مدت بر سر کلاس های آنلاین را داشت، چه بسا در کلاس های حضوری زنگ تفریح بر سر موعد مقرری وجود داشت؛ اما در کلاسهای آنلاین بعضا حتی زنگ تفریح هم با نظم انجام نمی شود.

"حواس پرت کن ها" را به حداقل برسانید

این روانشناس افزود: محیطی که بچه ها در آن قرار می گیرند و در کلاس آنلاین حاضر می شوند باید حداقل "حواس پرت کن ها" را داشته باشد و تا جایی که امکان دارد باید حواس پرت کن هایی نظیر صدای تلویزیون، رفت و آمد و... را محدود کرد.  یکی از مسائلی که حتی مانع تمرکز بزرگ ترها برای انجام امور می شود همین تکنولوژی ها و گوشی های هوشمند است که ما را از فعالیت های متمرکز باز می دارد و بهتر است این موارد را محدود کنیم. حتی بچه ها می توانند از هدفون ها استفاده کنند تا صداهای محیط کمتر مزاحم آموزش آنها شود.

انضباط کلاسهای حضوری را به خانه آورید

ناقل با بیان اینکه والدین باید تا حد امکان چارچوب انضباطی کلاسهای حضوری را در کلاسهای آنلاین رعایت کنند، خاطر نشان کرد: در کلاسهای حضوری دانش آموزان معمولا ساعت شش صبح از خواب بیدار و ساعت هفت صبح سر کلاس بودند. حتما برای کلاس های آنلاین هم دانش آموزان باید صبح زود بیدار و صبحانه میل کنند و سپس با پوشیدن لباس مرتب سر کلاس حاضر شوند. دانش آموزان نباید سر کلاس صبحانه بخورند. رعایت این مسائل باعث می شود بچه ها در چارچوب رسمی و منظمی قرار گرفته و کلاسهای آنلاین را جدی بگیرند.

به گفته وی، والدین می توانند برای ترغیب دانش آموزان به جدی گرفتن کلاسهای آنلاین و افزایش تمرکز آنها، جداولی طراحی کرده و روزی که فرزندشان  با تمرکز بالا پای صحبت معلم نشسته است در آن جداول به او امتیاز دهند و اگر کم کاری کرده است از امتیاز او کم کنند و در نهایت برای تشویق می توانند با توجه به میزان تمرکز او، اجازه فعالیت بیشتر در گروه های مجازی دوستانه و یا تماس تصویری با دوستان و بازی با آنها را بدهند.

والدین برای تقویت ارتباط بچه ها با محیط بیرون برنامه ریزی کنند

این روانشناس در عین حال با اظهار نگرانی نسبت به کاهش تعاملات اجتماعی دانش آموزان با هم سالان خود در ایام پاندمی کووید ۱۹، تصریح کرد: والدین حتما ارتباط فرزند با دوستانش را در اولویت بگذارند، چراکه ایام پاندمی کووید ۱۹  ایام پر استرسی برای همه  از جمله کودکان و نوجوانان است و بچه ها نیز این تنش های کووید ۱۹ را تجربه کرده اند و این تنش ها به آنها هم منتقل شده است. از سوی دیگر  در این ایام مدارس هم حضوری نبوده و کودکان و نوجوانان ارتباطی با دنیای بیرون نداشته اند. والدین برای تقویت ارتباط فرزندانشان با محیط بیرون باید برنامه ریزی کنند تا ولو با یک تماس تصویری بچه ها با دوستانشان ارتباط بگیرند. این ارتباط ها و تماسهای تصویری خیلی کمک می کند تا اضطراب بچه ها کمتر شده و  از سوی دیگر تعامل با دوستان مشوق خوبی برای افزایش اشتیاق دانش آموزان به درس خواندن است.

وی معتقد است که به دلیل دوری دانش آموزان از محیط مدرسه، می توان خوشبین بود که آنها انگیزه بالایی برای تجربه حضور در مدارس را داشته باشند و این فاصله گرفتن از مدرسه با شروع کلاس های حضوری می تواند یک انگیزه بالایی برای نشستن سر کلاس درس ایجاد کند.

این روانشناس در بخش دیگر سخنان خود به عدم یادگیری عمیق دانش آموزان در کلاسهای آنلاین نیز اشاره کرد و با بیان اینکه بعضا پاسخگویی آزمونها و حل تکالیف در آموزش مجازی بر عهده والدین بوده است، تصریح کرد: در این آموزش اکثر بچه ها یادگیری عمیق و درستی را تجربه نکردند و از سوی دیگر اکثرا پاسخگویی آزمونها و حل تکالیف توسط والدین انجام شد. بنابراین مفاهیم پایه در بچه ها قوی نیست و نگرانی از میزان بار علمی دانش آموزان به جا است، اما دانش آموزان باید این  اعتماد به نفس را داشته باشند که توانایی یادگیری مطالب جدید را  دارند. باید اجازه دهیم بچه ها وارد چالش یادگیری شوند و آنها را در این مسیر تشویق کنیم. اگر دانش آموزی وارد این چالش نمی شود به این معنا است که ترس از شکست بالایی دارد که از چالش فرار می کنند و این مساله در روابط بزرگسالی هم خودش را نشان می دهد. در این مواقع هم روش های فرزندپروری و هم سیستم آموزش و فشارهایی که درباره نمره خوب و بد وجود دارد را باید تغییر داد.

به جای دانش آموز امتحان ندهید!

وی در ادامه با اشاره به سختگیری والدین برای کسب نمره کامل توسط دانش آموزان و تبعات آزمون دادن والدین به جای بچه ها در کلاسهای آنلاین، به والدین توصیه کرد: والدین به جای روش های سخت گیرانه خود باید به بچه ها نشان دهند همان طوری که هستند مورد قبول اند. اینگونه بچه ها توانایی فعلی خور را پذیرفته و تلاش می کنند بهتر شوند و از شکست نترسند؛ چراکه می دانند حتی اگر شکست بخورند دوست داشتنی هستند. بعضا والدین استرس زیادی برای نمره بچه ها دارند. توصیه می کنم با وجود گرفتن نمره کم توسط بچه ها اما آزمون دادن را به بچه ها بسپارند تا مسئولیت نمراتشان را خودشان بپذیرند. اگر آزمون ها و تکالیفشان را  خود فرزندان انجام دهند باعث می شود از زیر بار مسئولیت در نروند و مسئولیت پذیر شوند.


منبع : خبرگزاری ایسنا