درآمد 24 میلیونی رانندگان اسنپ صحت دارد؟  -  درآمد روزانه هر راننده اسنپ روزانه را ببینید
سرویس اجتماعی - میانگین درآمد ماهانه کاربران راننده اسنپ ۱۰ میلیون تومان در سال ۱۴۰۰بوده است. البته این مقدار برای رانندگانی است که به‌صورت تمام وقت در آن مشغول هستند و برای رانندگان پاره‌‏وقت درآمد متوسط ۳.۵میلیون تومانی را می‏‌توان در نظر گرفت.

به گزارش سرویس اجتماعی برخط نیوز به نقل از همشهری - روزنامه فرهیختگان، مطابق با گزارش رسانه ها، ادعا می شود اسنپ و تپسی که حیطه فعالیت شان تنها در داخل ایران است، مجموعا دارای تعداد بیشتری راننده در مقایسه با اوبر هستند و عدد ۳ میلیون و ۴۰۰ هزار نفر از رانندگان اسنپ را در مقابل عدد ۳ میلیون و ۹۰۰ هزار نفری رانندگان اوبر قرار می دهند. اما آمار سال ۱۴۰۰ اسنپ نشان می دهد مجموع رانندگان این شرکت اگرچه بیش از ۳ میلیون و ۷۰۰ هزار نفر است، اما از این تعداد تنها نیمی فعال و نیم دیگر غیرفعال هستند. البته شاخص و معیار فعال بودن یک راننده در این گزارش ذکر نشده است تا بتوان براساس آن به درک عمیق تری از توزیع تعداد رانندگان در دو دسته فعال و غیرفعال رسید. در دسته بندی دیگر در بین رانندگان اسنپ، مردان با جمعیت ۳ میلیون و ۶۶۲ هزار نفری سهم ۹۷ درصدی و رانندگان زن نیز با جمعیتی در حدود ۱۰۰ هزار نفر سهم ۳ درصدی دارند.

درآمد ماهانه ۲۴ میلیون تومانی یک راننده

میانگین درآمد ماهانه کاربران راننده اسنپ ۱۰ میلیون تومان در سال ۱۴۰۰ بوده است. البته این مقدار برای رانندگانی است که به صورت تمام وقت در آن مشغول هستند و برای رانندگان پاره وقت درآمد متوسط ۳.۵ میلیون تومانی را می توان در نظر گرفت. بیشترین درآمد یک راننده در سال ۱۴۰۰ مبلغی حدود ۲۹۲ میلیون تومان بوده که به ازای ۱۴۴۰۸ سفر در سال کسب کرده است. این به معنای درآمد ماهانه حدود ۲۴ میلیون تومان بوده که درآمد متوسط وی از هر سفر را ۲۰ هزار تومان می توان تخمین زد.

اما شاید بتوان گفت مهم ترین بخش استفاده از سرویس های حمل ونقل، پرداخت مبلغ به حساب شرکت به وسیله مسافر و دریافت آن توسط رانندگان است. بسیار دیده ایم رانندگانی را که از تاخیر در پرداخت سهم خود توسط شرکت های حمل ونقل شکایت داشته اند و راه های موازی نظیر دریافت وجه نقد یا کارت به کارت به حساب شخصی را پیشنهاد داده اند. اما با راه اندازی قابلیت تسویه در لحظه اسنپ، تا حد زیادی این دغدغه رانندگان از بین رفته است. برای مثال درخواست پول نقد توسط رانندگان بعد از امکان استفاده گزینه تسویه در لحظه، ۲۲ درصد کاهش داشته است و تنها در ۰.۷ درصد از سفرها در سال ۱۴۰۰ درخواست پول نقدی وجود داشته است.

یک کاربر ۱۳۱ میلیون تومان کرایه داده

اما پرسفرترین کاربر اسنپ نیز کاربری بوده که ۲۸۲۲ سفر در سال ۱۴۰۰ انجام داده و درمجموع ۱۳۱ میلیون تومان هزینه به اسنپ پرداخت کرده است. مجموع کل مسافت طی شده این کاربر طی سال گذشته ۹۴۷ هزار کیلومتر بوده است. مجموع زمانی که این کاربر سوار بر خودروهای اسنپ بوده ۱۷۶ روز می شود. براساس گزارش اسنپ، طی سال گذشته ۳ میلیون تماس با اسنپ برای پیگیری موضوعات مختلف گرفته شده که در ۶۷۰۰ مورد شکایت مربوط به موضوعات حاد درخصوص عدم رعایت حقوق مسافران بوده است. به طور متوسط حدود ۷۱ هزار شکایت از رانندگان و مسافر دریافت شده است.

سفارش ۸۶۰۰ پرس غذا توسط یک نفر

سرویس دیگر اسنپ با نام اسنپ فود است که بر سفارش اینترنتی غذا تکیه دارد. بنا بر گزارش سال ۱۴۰۰، گران ترین قیمت سفارش در حدود ۴۳ میلیون تومان برای سفارش ۸۶۰ پرس خوراک جوجه کباب را به ثبت رسانده است. از سویی دیگر پر خریدترین کاربر سال اسنپ فود، شخصی با ۸۵۶۰ سفارش بوده که مجموع سفارش های وی ارزش تقریبی ۲۴ میلیون تومانی داشته است.

۳ غذای محبوب اسنپ فود براساس میانگین سفارش روزانه، شامل پیتزا آمریکایی با ۴۰ هزار سفارش روزانه، ساندویچ گرم با ۳۰ هزار سفارش روزانه و چلوکباب با ۱۸ هزار سفارش روزانه بوده است. در حوزه فعالیت کاربران نیز شبیه به سایر آمار، مردم تهران در صدر سفارش و ارتباط با اسنپ فود بوده اند و بعد از تهران، شهرهای مشهد، اصفهان، کرج، تبریز، قم، اهواز و رشت قرار دارند.

مجموع سفارش های سبد پروتئینی اسنپ فود نیز وزنی معادل ۳۰۰۰ تن را به ثبت رسانده است و در این بین سینه مرغ بدون استخوان و گوشت چرخ کرده بیشترین سهم را داشته اند و در گروه میوه و صیفی جات نیز ۱۲۰۰۰ تن میوه از طریق اسنپ فود ثبت سفارش شده اند که گوجه فرنگی، موز، خیار، پیاز و سیب زمینی جزء محبوب ترین های آن بوده اند. این آمار نشان می دهد محصولات موردنیاز روزانه خانوار در سبد پروتئینی و میوه ها بیشترین سهم را دارند که نیاز روزانه و تحویل جلوی در منزل و وجود شفافیت در قیمت می توانند از علل سهم بالای آن باشند. تجربه ای که می تواند برای دستگاه های متولی در راستای نظارت بر بازار و نرخ های توزیع مواد غذایی مختلف و حذف واسطه ها و تسهیل در ارائه مواد غذایی به کار گرفته شود.

مهاجرت کارکنان اسنپ

وجود نیروهای زبده و متخصص در هر مجموعه اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و… از آن دست مسائلی است که به هیچ وجه نمی توان اهمیت آن را نادیده گرفت تا حدی که شرکت های رقیب در یک صنعت تلاش دارند نیروهای متخصص و توانمند سایرین را در مجموعه های خود به کار گیرند تا علاوه بر افزایش قدرت مجموعه خود، رقبا را نیز تضعیف کنند، اما زمانی که مهاجرت در مقیاس بزرگی همچون مهاجرت از سرزمین اصلی به سرزمین دیگر اتفاق بیفتد اهمیتی دوچندان می یابد. زیرا از یک سو کشور مبدا با منابع مادی و معنوی خود، در تربیت نیروی انسانی اهتمام می ورزد و از طرف دیگر کشورهای دیگری نیز علاقه مند هستند تا با کمترین هزینه زیرساختی تربیت نیرو و تنها با در اختیار گذاشتن زمینه های رشد و فعالیت برای افراد توانمند آنان را به خدمت گیرند.

در این حالت ضرر مهاجرت نیروی متخصص برای کشور مبدا دوچندان است؛ چراکه نه تنها با صرف منابع عظیم و طی سالیان متمادی درنهایت نتوانسته است نیروی انسانی خود را حفظ کند بلکه خود را از نعمت بهره مندی از نیروهای انسانی خود درآینده نیز محروم می بیند و هزینه های انجام گرفته به عنوان صرفه جویی در تربیت نیروی انسانی به سود کشور رقیب رفته است.

مطابق با آمار ارائه شده از عملکرد سال ۱۴۰۰ اسنپ، از مجموع ۱۳ بخش گروه اسنپ، مجموعا ۸۷ نفر مهاجرت به خارج از کشور داشته اند. در این میان سرویس اسنپ خودرو با از دست دادن ۳۵ نیرو در رتبه نخست و اسنپ فود و اسنپ تریپ هر کدام با ۱۲نفر، اسنپ روم با ۸ نفر و اسنپ پی با ۷ نفر در رتبه های بعدی قرار دارند.

از سویی دیگر تنها ۷ نفر از نیروی انسانی مجموعه اسنپ از خارج کشور به داخل بازگشته اند که اسنپ پی با ۴ و گروه اسنپ با ۳ نفر پذیرای این افراد بوده اند. اگرچه اختلاف در خروج و ورود نیروهای مجموعه اسنپ نمی تواند معیار کاملی در مقایسه با آمار کل کشور باشد اما قطعا وضعیتی را نشان می دهد که باید اولویت بندی نظام مسائل کشور حول محور اقتصاد و امنیت سرمایه گذاری چه در بعد انسانی و چه در بعد مالی و فناوری باشد تا زمینه فعالیت و ورود متخصصان به کشور تسهیل شود و مهاجرت و خروج نیروهای زبده کشور را با بحران نیروهای متخصص روبه رو نکند؛ چراکه گسترش فعالیت شرکت های فناورانه خصوصا پس از کرونا نیازمندی این مجموعه ها را به نیروهای کارآمد افزایش داده و مهاجرت می تواند عدم جایگزینی این نیروها یا خالی ماندن کرسی های تخصصی و بالطبع افول کیفیت و کاهش نرخ رشد را به دنبال داشته باشد.

از بیمه خبری نیست؟

بیمه رانندگان شاغل در اسنپ و تپسی نیز یکی از مسائلی است که علاوه بر درخواست رانندگان این شرکت ها، هر از گاهی وارد مباحث رسانه ای می شود. این مساله از آنجایی که دسته بندی رانندگان در شرکت های حمل ونقل اینترنتی یکدست نیست محل مناقشه بین این شرکت ها و رانندگان است. برای مثال عده ای از رانندگان دارای شغل اول هستند و به عنوان شغل دوم در این بخش کار می کنند یا عده ای دیگر نیز بازنشسته بوده که از این قاعده نیز مستثنی هستند.

اما دسته سوم گروهی از رانندگان هستند که فعالیت در شرکت های حمل ونقل اینترنتی برای آنان به عنوان یک شغل ثابت بوده و به صورت تمام وقت در این بخش مشغول به کار هستند و مساله رابطه کارفرما و کارگزار و بیمه خویش فرما شدن این رانندگان از استدلال های طیف مخالف بیمه شدن رانندگان توسط شرکت هاست که مصاحبه مسئولان این شرکت ها حاکی از مذاکره با بیمه تامین اجتماعی برای حل این بحث دارد. البته با داده های این شرکت ها در رابطه با عملکرد رانندگان و زمان تخصیص یافته برای این شغل و داده های تامین اجتماعی در رابطه با سابقه بیمه پرداختی و وضعیت فعلی به علاوه اتخاذ تخفیفات مختص به رانندگان از حیث شغل و حرفه، می توان به درصدی ثابت یا شناور از حق بیمه با مشخص ساختن سهم شرکت های حمل ونقل و رانندگان رسید.

انحصار در یک قدمی ماست

واضح است که وجود شرکت های فناوری که نیازهای مردم را با هزینه کمتر نسبت به روش های سنتی پاسخ می دهند اهمیت فوق العاده ای دارد و زمینه فعالیت چنین شرکت هایی باید گسترش یابد اما این سکه روی دیگری نیز دارد و آن اقدام به انحصار برای شرکت های نخستین و افزایش هزینه ورود برای شرکت های دیگر و ایده های جدید به بازار است.

این امر به این معناست که شرکت های حاضر با داشتن مزایایی ازجمله سهم بازار مشخص و قابل توجه نبودن رقیبی خاص و گردش مالی بالا به راحتی می توانند در برابر ورود سایرین در حوزه فعالیت چندوجهی خود مقابله و با انواع روش ها نظیر دامپینگ حتی به قیمت کاهش سود خود در بازه زمانی خروج رقیب از بازار، سهم و انحصار خود را حفظ کنند که این امر از مواردی است که قانون گذار باید بدان توجه ویژه ای داشته باشد؛ چراکه وجود رقبای مختلف در یک حوزه جدا از انحصار، به تلاش شرکت ها برای ایجاد مزیت رقابتی و تمرکز بر افزایش کیفیت خدمات منتج می شود. حال آنکه نبود نگاه ضدانحصارگرایانه، زمینه حضور در تمام عرصه ها و ایجاد انحصار در آن، در عین کپی برداری صرف از نمونه های خارجی و بستن مسیر ورود ایده های جدید و سرمایه گذاران دیگر را فراهم می آورد.

در عرصه بین المللی شاخص ترین شرکت که اسنپ و تپ سی در مقام مقایسه با آنها می توان آن را در نظر گرفت، شرکت اوبر بوده که تقریبا در ۷۲ کشور جهان از قبیل ایالات متحده و کانادا، آمریکای لاتین، اروپا، خاورمیانه، آفریقا و آسیا به استثنای چین و آسیای جنوب شرقی در دسترس است. اوبر دارای سه بخش عملیاتی است که بخش های حمل ونقل مسافر، تحویل کالا و حمل ونقل لجستیکی بخش های تشکیل دهنده آن هستند و در کنار این بخش ها شرکت های زیرمجموعه ای نیز در حوزه های دیگر را تحت مالکیت دارد. اما فعالیت اوبر در سطح گسترده ای تابع قوانین درون سرزمینی و فراسرزمینی است؛ ازجمله این قوانین، قوانین مربوط به فعالیت های اینترنتی، حریم خصوصی، امنیت سایبری، حفاظت از داده ها، مالکیت معنوی، رقابت، حمایت از مصرف کننده، پرداخت ها، کار و اشتغال، خدمات حمل ونقل، شرکت های شبکه حمل ونقل، مقررات صدور مجوز و مالیات است.

حال آنکه در ایران و در فضای فعالیت این شرکت ها عملا این دو شرکت شناخته شده اند که درحال گسترش پرسرعت فعالیت خود در حوزه هایی هستند که در نگاه اول همپوشانی با یکدیگر ندارند اما رشد سریع و همه جانبه با تکیه بر انحصار می تواند به کاهش کیفیت خدمات و ایجاد تجربه تلخ میان مردم بینجامد. مورد شرکت اسنپ بسیار قابل تامل است. این شرکت با بخش هایی همچون اسنپ خودرو، اسنپ فود، اسنپ تریپ، اسنپ روم، اسنپ باکس، اسنپ مارکت، اسنپ دکتر، اسنپ تیکت و… همچنان که به همه بخش ها سرک می کشد، کمتر رقیبی در این حوزه ها توان رقابت با آن را دارند.

منبع : همشهری آنلاین