آیا مغز مردان متفاوت از مغز زنان است؟

آیا مغز مردان متفاوت از مغز زنان است؟

۰۸ مهر ۱۴۰۱ - ۱۰:۲۰ زمان مطالعه : 7 دقیقه
سرویس علم و فناوری - هنوز هیچ مطالعه‌ای صورت نگرفته که یک بار برای همیشه توضیح دهد که آیا مردان و زنان متفاوت به دنیا می‌آیند یا صرفا مشروط به تناسب نقش‌های جنسیتی خاص هستند و این موضوع هنوز به عنوان موضوعی پیچیده باقی مانده است.

به گزارش سرویس علم و فناوری برخط نیوز به نقل از فرارو - بر کسی پوشیده نیست که برخی از ذرات علم جنسیت گرا هستند. زنان مدت هاست که در تحقیقات پزشکی از آزمایش های سرطان گرفته تا مطالعات پیرامون دیابت کم تر حضور داشته اند و عصب شناسی نیز از این قاعده مستثنی نیست.

به گزارش فرارو به نقل از دویچه وله، برخی از دانشمندان مغز استدلال می کنند که بسیاری از تحقیقات عصب شناختی در مورد جنسیت بیولوژیکی (عصب شناختی) مغز در ۳۰ سال گذشته به خوبی انجام نشده اند. آنان معتقدند پیش از آن که بتوانیم درباره نتایج مطالعاتی را که در تلاش برای یافتن تفاوت ها در مغز مرد و زن هستند بحث کنیم باید به طور انتقادی ارزیابی نماییم که چگونه این مطالعات در وهله نخست تسهیل شده اند.

تاثیر اندازه مغز در بحث جنسیتی پیرامون مغز
یک نکته وجود دارد که تقریبا تمام دانشمندان علوم اعصاب بر روی آن اتفاق نظر دارند و آن این که مغز مردان به طور میانگین بزرگتر از مغز زنان است. دانشمندان می گویند این بدان خاطر است که بدن مردان به طور میانگین بزرگتر از بدن زنان است. با این وجود، در مطالعاتی که به تفاوت های مغز مردانه و زنانه پرداخته شده این موضوع همواره مورد توجه قرار نمی گیرد.

برای مثال، به نظر می رسد بسیاری از مطالعات انجام شده در سه دهه گذشته نشان می دهد که آمیگدال (بادامه مغز) مرد که در پردازش احساسات مرتبط با ترس نقش دارد بزرگتر از آمیگدال زن است.

با این وجود، در نتیجه ارزیابی سال ۲۰۲۱ میلادی از مقالاتی که در سه دهه اخیر منتشر شده بودند "لیز الیوت" پژوهشگر و تیم اش دریافتند که زمانی که این واقعیت را توضیح دادند که مغز زنان از نظر نسبی از مغز مرد کوچک تر است تقریبا هیچ تفاوتی بین اندازه آمیگدال ماده و آمیگدال نر وجود نداشت. این بدان معناست که اندازه میانگین آمیگدال ماده با اندازه میانگین آمیگدال نر نسبت به میانگین اندازه بدن مردان و زنان برابر است.

اهمیت کنترل اندازه مغز در یک مطالعه بزرگ در سال ۲۰۱۸ میلادی نشان داده شد که در آن پژوهشگران دانشگاه ادینبرو در اسکاتلند دریافتند که ۸۵ درصد از تفاوت های قلمداد شده در مغز مردان و زنان زمانی که این واقعیت را در نظر بگیرند که مغز مردان به طور میانگین به دلیل بزرگتر بودن بدن مردان بزرگتر از مغز زنان است بی معنا خواهد بود.

عامل "سن" تجزیه و تحلیل مغز ها و نحوه عملکرد آن را پیچیده می کند
بنابراین، زمانی که دانشمندان اندازه نسبی مغز ها را در نظر گرفتند بسیاری از تفاوت ها از بین رفت. با این وجود، آنان اشاره کردند که حدود ۱۵ درصد تفاوت بین مغز مردان و زنان وجود دارد. "جینا ریپون" می گوید که این تفاوت ممکن است به دلیل سن باشد. ریپون یک زیست شناس عصبی از دانشگاه استون در بریتانیا است که بیش تر فعالیت حرفه ای خود را صرف مبارزه با آن چه "جنسیت گرایی عصبی" می نامد متمرکز کرده است که از دید او "سوگیری جنسیتی در مطالعات عصب شناسی" قلمداد می شود.

در مقاله ای منتشر شده حاصل مطالعه صورت در سال ۲۰۱۸ میلادی که پیش تر ذکر شد از داده های بانک زیستی بریتانیا استفاده شده بود که پایگاه داده بزرگ زیست پزشکی است که حاوی اطلاعات ژنتیکی و سلامتی حدود ۵۰۰۰۰۰ نفر می باشد که در بریتانیا زندگی می کنند.

ریپون می گوید بانک داده زیستی تنها اطلاعات افراد بالای ۴۰ سال را جمع آوری می کند یعنی افرادی که از طریق فرهنگ به یک جنسیت خاص اجتماعی شد ه اند و بسیاری از دانشمندان جنسیت را متمایز از جنسیت زیست شناختی یک فرد می دانند. آنان می گویند شما با جنسیت بیولوژیکی یا زیست شناختی خود متولد می شوید، اما جنسیت شما یک ساخت اجتماعی است.

بنابراین، بانک داده زیستی تنها قادر به ارائه به اصطلاح یک عکس فوری و تصویر لحظه ای از افراد در یک زمان خاص از زندگی آنان است. با این وجود، مغز دارای خاصیت پلاستیکی و شکل پذیر است و با تجربه چیز های تازه تغییر می کند و این امر بدون توجه به جنسیت زیست شناختی شما رخ می دهد.

ریپون در پاسخ به پرسشی درباره دانشمندانی که از بانک زیستی برای ردیابی تفاوت ها در مغز مرد و زن استفاده می کنند می گوید:" آن چه آن ها در تلاش هستند انجام دهند غیرممکن است". ریپون می گوید علوم اعصاب نوین افسانه های مطرح شده درباره مغز زنان را در هم می شکند.

آزمایش جنسیت مغز در نوزادان
به منظور انطباق دادن مسئله سن و شرایط فرهنگی برخی از دانشمندان سعی کرده اند پژوهش های تطبیقی را بر روی میمون ها و نوزادان انجام دهند. بر روی نوزادان، زیرا آنان هنوز وارد دنیای جنسی بزرگسالان نشده اند و بر روی میمون ها، زیرا از نظر عصبی مشابه انسان ها هستند، اما در دنیای اجتماعی و فرهنگی انسان ها بزرگ نشده اند.

در مطالعه ای که در سال ۲۰۰ میلادی توسط تیمی به سرپرستی "سایمون بارون کوهن" استاد آسیب شناسی روانی رشد در دانشگاه کمبریج صورت گرفت تلاشی انجام شده بود مبنی بر آن که با انجام آزمایشی بر روی نوزادان در ۲۴ ساعت نخست زندگی به این پرسش مهم "طبیعت در مقابل پرورش" پاسخ داده شود.

در آزمایش ها پژوهشگران یک گوشی تلفن همراه اسباب بازی و صورت پژوهشگر اصلی پژوهش را بدون ترتیب خاصی به ۱۰۲ نوزاد نشان دادند و ردیابی کردند که نوزادان تا چه زمین به اسباب بازی و صورت آن شخص توجه کرده بودند. آنان دریافتند که تعداد بیش تری از پسران توجه بیش تری به گوشی تلفن همراه اسباب بازی داشتند و تعداد بیش تری از دختران توجه بیش تری به فرد و چهره او از خود نشان دادند. پژوهشگران اشاره کردند که نتایج پژوهش نشان داد که نوزادان پسر ترجیح بیش تری برای شئ "مکانیکی" از خود نشان دادند در حالی که نوزادان دختر ترجیح قوی تری برای شئ "اجتماعی" دارند. آنان اشاره کردند که یافته های شان به وضوح نشان می دهند که تفاوت های جنسی تا حدی منشاء بیولوژیکی (زیست شناختی) دارند.

با این وجود، ریپون و روانشناسان دیگر مانند "کوردلیا فاین" از دانشگاه ملبورن استدلال می کنند که این مطالعه به دلایل متعددی از جمله نحوه نمایش گوشی تلفن همراه اسباب بازی و صورت پژوهشگر به نوزادان ناقص بود. او اشاره می کند که دانشمندان به جای نشان دادن گوشی تلفن همراه اسباب بازی و چهره فرد به طور همزمان برای ردیابی این که نوزادان به کدام یک بیش تر جذب شده اند آن دو را یکی یکی نشان دادند و تقریبا غیر ممکن است که انتظار داشته باشیم که پژوهشگر اصلی بتواند دقیقا همان حالت یکسان را برای هر نوزادی که در پژوهش مورد ارزیابی قرار گرفته حفظ کند.

فاین در کتاب "پندار های اشتباه درباره جنسیت" خود می نویسد: "فکر می کنم گرفتن یک گوشی تلفن همراه اسباب بازی در دست و نگاه کردن به یک نوزاد تازه متولد شده دقیقا به همان شکل برای ۱۰۲ بار برای ۱۰۲ نوزاد بسیار دشوار است. ممکن است پژوهشگر اصلی پژوهش زمانی که گوشی تلفن همراه اسباب بازی را برای پسران بالا گرفته سهوا بیش تر آن را حرکت داده یا مستقیم تر یا با چشم های درشت تر به نوزادان دختر نگاه کرده باشد. در آن صورت آیا نتایج متفاوت نبوده اند"؟ "ریپون" و "فاین" هر دو اشاره می کنند که این مطالعه که بیش از دو دهه پیش انجام شده هرگز تکرار نشده است. دانشمندان به طور کلی می گویند که مطالعات باید توسط گروه های مستقل از دانشمندان تکرار شوند تا نتایج و نتیجه گیری ها مورد تایید قرار گیرند و این بخشی از فرایند بررسی همتایان است.

مطالعه میمون ها برای یافتن ارتباط مغز و جنسیت
"رابین دانبار" سرپرست گروه مطالعاتی علوم اعصاب اجتماعی و تکاملی در دپارتمان روانشناسی تجربی در دانشگاه آکسفورد است. دانبار در وهله نخست بر روی میمون ها مطالعه می کند. او به "دویچه وله" می گوید که جنسیت بیولوژیکی (زیست شناختی) در میمون های ماده و نر جوان وجود دارد. دانبار می گوید که میمون های ماده جوان تمایل دارند چوب ها و کُنده ها را حمل کنند در حالی که میمون های نر تمایل دارند در بازی ها و فعالیت های خشن تر و سخت تری مشارکت داشته باشند. دانبار می گوید شواهد نشان می دهند که مغز حتی زمانی که از نظر اجتماعی شرطی نشده باشد مانند مغز ما در جوامع انسانی جنسیت دارد.

با این وجود، در اینجا نیز "ریپون" بار دیگر استدلال می کنند که مطالعاتی مانند مطالعه صورت گرفته توسط دانبار بر اساس فرضیه های نادرستی صورت انجام شده اند.

ریپون می گوید: "بچه میمون های ماده به طور قدرتمندی توسط مادران شان اجتماعی می شوند تا مادر شوند. آنان به این ترتیب در طبیعت زنده می مانند و نقش های بسیار خاصی دارند".

بنابراین، آیا علوم اعصاب جنسیت زده و جنسیت گرا است؟
هنوز هیچ مطالعه ای صورت نگرفته که یک بار برای همیشه توضیح دهد که آیا مردان و زنان متفاوت به دنیا می آیند یا صرفا مشروط به تناسب نقش های جنسیتی خاص هستند و این موضوع هنوز به عنوان موضوعی پیچیده باقی مانده است.

منبع : فرارو

اخبار گوناگون در برخط