سه تغییر جهان در پساکرونا

سه تغییر جهان در پساکرونا

۱۵ اردیبهشت ۱۴۰۰ - ۰۱:۳۶ زمان مطالعه : 7 دقیقه
سرویس بین الملل - اکونومیست با توجه به رویداد‌های تاریخی گذشته، سه پیش‌بینی از جهان پساکرونا ارائه می‌دهد. اولین موضوع اینکه آحاد اقتصادی پس از پاندمی‌ها و جنگ‌ها مصرف خود را افزایش می‌دهند؛ البته این افزایش مصرف به شکل آنی روی نمی‌دهد و مصرف‌کنندگان جانب احتیاط را رعایت می‌کنند. دومین درس تاریخی این است که کسب‌وکار‌ها پس از پاندمی شکل جدیدی به خود می‌گیرند و به سمت تکنولوژی‌های جدید و پرریسک می‌روند. همچنین سومین موضوع اینکه پاندمی‌ها معمولا موجب تغییرات سیاسی و در نتیجه تحولات سیاسی می‌شوند.

تجارب گذشته نشان می دهند پس از دوره ای از اختلالات غیرمالی، چون همه گیری یا جنگ، تولید ناخالص داخلی سریعا به روال سابق خود بازمی گردد. این تجارب سه درس دیگر نیز به ما می دهند؛ اول، تا زمانی که مردم مشتاق به خرج کردن هستند نااطمینانی باقی می ماند.

به گزارش دنیای اقتصاد؛ دوم، بحران ها مردم و کسب وکار ها را به امتحان کردن راه های جدید تشویق می کنند و سوم اینکه همان طور که رمان بینوایان هم نشان می دهد پاندمی ها و جنگ نه تنها باعث تحولات سیاسی می شوند بلکه آثاری اقتصادی نیز به دنبال دارند.

همه گیری وبا در فرانسه

همه گیری وبا در دهه ۱۸۳۰ ضربه بزرگی به فرانسه وارد کرد. وبا نزدیک به ۳ درصد از پاریسی ها را در عرض یک ماه از بین برد و بیمارستان ها با بیمارانی پر شده بودند که حتی پزشکان دردمند قادر به توصیف آن نبودند. پایان این بلا، اما با یک احیای اقتصادی همراه شد، به طوری که فرانسه به همراه بریتانیا به انقلاب صنعتی وارد شد. ولی همان طور که هرکسی که رمان بینوایان ویکتور هوگو را خوانده باشد می داند این همه گیری انقلاب دیگری را نیز به دنبال داشت؛ مردم فقیر شهر که آسیب بیشتری از همه گیری متحمل شدند بر علیه ثروتمندان که از ترس همه گیری بیماری به خانه هایشان در خارج شهر هجوم برده بودند، خروشیدند.

امروز هم با وجودی که ویروس کووید-۱۹ در کشور های فقیرتر همچنان می تازد، جهان ثروتمند در آستانه رونق پس از همه گیری قرار دارد. واکسیناسیون روند بستری و مرگ ومیر های ناشی از ویروس را کاهش داده و دولت ها درحال برداشتن محدودیت های خانه نشینی مردم هستند.

بسیاری پیش بینی می کنند که اقتصاد آمریکا امسال بیش از ۶ درصد رشد خواهد کرد که حداقل ۴ درصد از روند رشد اقتصادی پیش از کرونا بیشتر است. سایر کشور ها نیز در مسیر رشد سریع و غیرمعمول قرار دارند (نمودار یک). گزارش اکونومیست از داده های تولید ناخالص داخلی اقتصاد کشور های G۷ از سال ۱۸۲۰ نشان می دهد چنین شتابی نادر بوده است و از زمان رونق پس از جنگ در دهه ۱۹۵۰ اتفاق نیفتاده است.

تصویر مصرف کنندگان در پساپاندمی

با هزینه کرد مصرف کنندگان شروع می کنیم؛ شواهد از همه گیری های قبلی نشان می دهند که در طول فاز حاد همه گیری مردم مانند آنچه که در سال قبل از همه گیری رفتار کردند عمل می کنند، با این تفاوت که با ناپدید شدن فرصت های هزینه کرد، پس انداز های خود را افزایش می دهند. در نیمه اول دهه ۱۸۷۰ زمانی که مرض آبله شیوع پیدا کرده بود، نرخ پس انداز خانوار های انگلیسی دوبرابر شد.

پس انداز ژاپنی ها نیز در جریان جنگ جهانی اول بیش از دوبرابر افزایش یافت. در دوره ۲۰-۱۹۱۹ همزمان با فراگیر شدن آنفلوآنزای اسپانیایی آمریکایی ها بیش از هر زمان دیگری تا شروع جنگ جهانی دوم پول پس انداز کردند. البته زمانی که جنگ جهانی دوم اتفاق افتاد مجددا پس انداز ها رشد کرد به طوری که در فاصله زمانی ۴۵-۱۹۴۱ حدود ۴۰ درصد تولیدناخالص داخلی به پس انداز خانوار ها اضافه شد.

تاریخ درباره رفتار های مردم زمانی که زندگی به روال عادی باز می گردد نیز درس هایی دارد؛ هزینه کرد افزایش می یابد که سبب بهبود در اشتغال می شود، ولی شواهد زیادی برای زیاده روی وجود ندارد. این تصور که مردم پایان دوره های طاعون و وبا را با فساد زیاد و ولخرجی جشن می گیرند احتمالا ساختگی و جعلی است.

دهه ۱۹۲۰، حداقل در آغازش، دور از جوش و خروش بود. در جشن سال نوی ۱۹۲۰ زمانی که تهدید آنفلوآنزای اسپانیایی کاملا عبور کرد، برادوی و میدان تایمز شبیه روز های قبلی بودند، ولی آمریکا حس می کرد ملتی مریض و خسته است. مقاله ای جدید از گلدمن ساکس تخمین می زند که در سال های ۴۹-۱۹۴۶ مصرف کنندگان آمریکایی تنها حدود ۲۰ درصد از مازاد پس انداز خود را خرج کرده اند.

این افزایش هزینه کرد قطعا به رونق پس از جنگ کمک کرده است، گرچه گزارش های ماهانه دولتی از وضعیت کسب وکار در اواخر دهه ۱۹۴۰ لبریز از نگرانی ها از رکود قریب الوقوع هستند (و در واقع اقتصاد در ۴۹-۱۹۴۸ وارد رکود شد). احتیاط مصرف کنندگان می تواند یکی از دلایلی باشد که عدم تورم ناشی از همه گیری را توجیه می کند.

تصویر عرضه اقتصاد

دومین درس بزرگ از دوران رونق پس از همه گیری ها به سمت عرضه اقتصاد مربوط است، اینکه کالا ها و خدمات کجا و چطور تولید می شوند؛ گرچه در کل به نظر می رسد مردم پس از وقوع یک همه گیری تمایل کمی به تنبلی دارند، ولی برخی می خواهند راه های جدیدی را برای پول درآوردن امتحان کنند. تاریخ دانان عقیده دارند اروپایی ها پس از طاعون ماجراجوتر شده اند؛ زمانی که مردم دسته دسته در خانه ها جان می دهند، سوار کشتی شدن و سفر کردن به مکان های ناشناخته دیگر آن قدر ها خطرناک به نظر نمی رسد.

مطالعه ای از اداره ملی تحقیقات اقتصادی آمریکا که در سال ۱۹۴۸ منتشر شده است نشان می دهد شرکت های نوآور از سال ۱۹۱۹ رونق بسیاری یافته اند. امروز هم با تلاش کارآفرینان برای پرکردن شکاف های موجود در بازار، یک بار دیگر شکل گیری کسب وکار های جدید در کشور های ثروتمند سرعت گرفته است.

سایر اقتصاددانان، اما رابطه ای میان همه گیری ها و تغییر دیگری در سمت عرضه اقتصاد ترسیم کرده اند: افزایش به کارگیری تکنولوژی هایی که از نیروی کار کمتری نیاز دارند. ممکن است روسا بخواهند از شیوع ویروس جلوگیری کنند و به جای انسان به روبات ها روی بیاورند. محققان صندوق بین المللی پول در مقاله ای به شیوع بیماری هایی، چون ابولا و سارس پرداخته و دریافته اند که وقوع همه گیری ها به استفاده از روبات ها سرعت بخشیده اند، بالاخص زمانی که تاثیر آن بر سلامت شدید است و رکود اقتصادی عمیقی به دنبال دارد.

دهه ۱۹۲۰ عصر رشد سریع استفاده از ماشین آلات خودکار در آمریکا بود، بالاخص در استفاده از تلفن که به یکی از شغل های معمول زنان آمریکایی در اوایل دهه ۱۹۰۰ بدل شده بود. برخی دیگر از اقتصاددانان نیز ارتباطی میان همه گیری طاعون و ماشین چاپ فشاری جوهانس گوتنبرگ ترسیم کرده اند. با این وجود هنوز شواهد اندکی از افزایش روند اتوماسیون به دنبال شیوع بیماری کرونا وجود دارد. اما آیا استفاده از دستگاه های خودکار مردم را از شغلشان محروم می کند؟

برخی تحقیقات نشان می دهند که کارگران در واقع پس از همه گیری ها وضع شان بهتر می شود. یکی از تحقیقاتی که سال گذشته توسط بانک فدرال رزرو سانفرانسیسکو به چاپ رسید نشان می دهد پس از پاندمی ها، دستمزد ها احتمالا به قیمت واقعی افزایش می یابند که می تواند در برخی موارد از طریق مکانیزم ترسناک نابودی (macabre mechanism) اتفاق بیفتد: در گذشته، جنگ ها و بیماری ها کارگران را از بین می برد و این کاهش عرضه کار، دستمزد ها را افزایش می داد.

تصویر تغییرات سیاسی

اگرچه در موارد دیگر افزایش دستمزد ها محصول تغییرات سیاسی است که این امر سومین درس بزرگ تاریخ در رونق های جهان به شمار می آید. زمانی که مردم زیادی در رنج هستند نگرش نسبت به کارگران می تواند تغییر کند. به نظر می رسد این اتفاق در دنیا درحال روی دادن است. درحال حاضر سیاست گذاران جهان حساسیت بیشتری در مقایسه با گذشته نسبت به کاهش بیکاری نشان داده اند به طوری که مهار بدهی ها و دفع تورم از اولویت اول سیاستمداران غربی خارج شده است.

علاوه بر اینها، مقاله جدیدی از سه محقق مدرسه اقتصاد لندن نشان می دهد که همه گیری کرونا سبب شده مردم اروپا نسبت به قبل بیشتر نسبت به نابرابری بیزار باشند. چنین فشار هایی در برخی مواقع می توانند به بی نظمی سیاسی منجر شوند؛ همه گیری ها نابرابری های قبلی را آشکار و برجسته می کنند و سبب می شوند آن هایی که در سمت اشتباه این معامله قرار دارند به دنبال جبران باشند.

ابولا در سال های ۱۶-۲۰۱۳ درگیری های داخلی در غرب آفریقا را تا ۴۰ درصد افزایش داد و تحقیقات اخیر صندوق بین المللی پول که تاثیرات پنج همه گیری از جمله ابولا، سارس و زیکا را در ۱۳۳ کشور از سال ۲۰۰۱ مورد مطالعه قرار داده اند نشان می دهند این همه گیری ها به افزایش ناآرامی های اجتماعی منجر شده اند.

محققان صندوق بین المللی پول در مقاله دیگری در مورد تجربه همه گیری ها می نویسند: منطقی است که انتظار داشته باشیم با کمرنگ شدن همه گیری، ناآرامی ها در جا هایی که قبلا وجود داشته اند دوباره ظهور کنند. علاوه بر این ها به نظر می رسد ناآرامی های اجتماعی تقریبا دو سال پس از پایان همه گیری ها به اوج خود می رسند که این موضوع نشان می دهد نباید به رونق پس از همه گیری ها زیاد امیدوار بود.

سه تغییر جهان در پساکرونا

منبع : فرارو